Kial usonano uzas Esperanton? – Por que um americano usa o esperanto? – Why does an American Use Esperanto?

Kial usonano uzas Esperanton?
de Joel BROZOVSKY

Nove renkontitoj foje esprimas surprizon kiam ili ekscias ke mi, usonano, uzas Esperanton anstataŭ la anglan en Japanio. Foje oni eĉ ne kredas ke mi efektive estas usonano, ĉar ili aŭdis min paroli nur Esperanton.
Nu, estas vere ke la plimulto el la usonanoj preferas uzi la anglan. Multaj usonanoj opinias ke la angla sufiĉas, kaj ke ĉiu en la mondo devus lerni ĝin. Kial do mi preferas uzi Esperanton por komuniki kun neusonanoj? Jen kelkaj kialoj:
Amikeco. Dum longaj vojaĝoj mi rimarkis ke la plimulto el la homoj kiuj alparolis min per la angla, ne interesiĝis pri mi kiel homo, nek pri mia kulturo. Ili interesiĝis unuavice pri mono. Aŭ ili volis vendi ion al mi, aŭ ili volis lerni la anglan de mi, por povi ricevi pli bonan edukon kaj pli altsalajran postenon, aŭ ion alian. Kontraste, granda procento de la homoj kun kiuj mi parolas Esperante, interesiĝas pri mi kiel homo, aŭ pri mia kulturo. Multaj el ili deziras amikiĝi, kaj efektive multaj el ili fariĝas amikoj.
Egaleco. Se mi parolas angle kun japano aŭ iu alia kies denaska lingvo ne estas angla, mi ĉiam, nepre, havas la pozicion de spertulo pri la lingvo, kaj, negrave kiom multe tiu alia persono studis la anglan, li aŭ ŝi nepre parolas el malpli alta pozicio, kiel lernanto al instruisto aŭ subulo al estro. Se anstataŭe ni interparolus per la lingvo de mia kunparolanto, ekzemple la japana, la situacio estus sama sed inversa. Tia malegaleco tre malhelpas la interamikiĝon.
Pordmalfermo. Dum mia longa mondvojaĝo, Esperanto malfermis multegajn pordojn al mi, figure kaj laŭvorte. Mi tranokte gastis en 150 hejmoj de esperantistoj dum la trijara vojaĝo, kaj nur unu nokton mi pagis en hotelo! Pere de Esperanto kaj esperantistoj, mi povis ĝui tre riĉan kulturon, renkonti multajn diversajn homojn kaj konatiĝi intime kun iliaj vivoj, kulturoj, hejmoj, pensoj ktp.
Kelkaj el miaj bonaj amikoj, post jaroj da amikeco, konfesis al mi ke, antaŭ ol renkonti min, ili malŝatis usonanojn. Do, se mi uzus la anglan, mi certe ne povus ekamikiĝi kun tiuj homoj, kiuj nun estas tre karaj amikoj. Esperanto ja malfermis la pordon al ili.
Helpi la mondon. Laborante por disvastigi Esperanton, mi havas la senton ke mi faras ion utilan al la mondo. Se homoj tra la mondo povos libere interkomuniki kiel egaluloj, kaj interamikiĝi per Esperanto, certe la mondo fariĝos pli bona, pli justa, pli simpatia. Mi ne imagas ke Esperanto sola solvos ĉiajn mondproblemojn, sed ĝi ja povas helpi la homojn ellabori solvojn.
Kreemo. Mi tre amas uzi Esperanton, ĉar ĝi kondukas al plia kreemo. Pro la granda fleksebleco en la lingvo, mi sentas liberiĝon verkante aŭ parolante en Esperanto kompare kun la angla, kies strukturo kaj vortstoko estas relative fiksitaj. La ebloj krei novajn esprimojn en Esperanto estas preskaŭ senlimaj; estas granda ĝojo esplori ilin, kaj trovi trafajn esprimojn, uzante jam ekzistantajn erojn.
Valoraj spertoj kaj memfido. Trairante pordojn malfermitajn per Esperanto, mi ricevis multajn valorajn vivspertojn kiujn mi ne facile povus havi sen Esperanto.
Nova mondkoncepto. Eble la plej grava profito kiun mi ricevis el mia uzado de Esperanto, estas drasta ŝanĝo de mia mondkoncepto. Antaŭe mi imagis ke la mondo plenas je fremduloj — homoj tre malsamaj kaj ne alireblaj. Kun “fremduloj” oni ne povas multe simpatii, ĉar ili ja estas fremdaj, ĉu ne?
Tiaj riĉaj vivspertoj multe kontribuis al mia memfido, kaj preparis min pli kompetente agadi en la mondo.
Tamen, pro miaj travivaĵoj uzante Esperanton, mi malkovris ke tiu imago estis tre erara. La mondo plenas ne je fremduloj, sed je homoj, samaj kiel mi kaj miaj familianoj. Kaj plue, tre multaj el tiuj homoj deziras esti miaj amikoj, se ili havas la okazon renkontiĝi kaj konatiĝi kun mi. Do, ili estas ne fremduloj, sed amikoj aŭ estontaj amikoj.
Kia granda diferenco! Nun mi sentas min reale ligita al homoj tra la mondo. Kaj mi ne plu sentas min katenita al nur unu parto de la mondo, al nur unu lingvo, nur unu kulturo. Mi estas libera interagi kun homoj tra la mondo, ĉar ĉie troviĝas amikemaj homoj, kaj ĉar Esperanto donas al mi la rimedon facile interparoli kun ili.

Joel Brozovsky (Usono/Japanio)
El la revuo Nova Vojo de Oomoto

____________________________________________________________
____________________________________________________________

Why does an American Use Esperanto?
by Joel Brozovsky

New acquaintances at times express surprise when they learn that I, an American, use Esperanto instead of English in Japan. Sometimes they don’t even believe that I am really an American, because they have only heard me speak Esperanto.
Well, it’s true that the majority of Americans prefer to use English. Many Americans are of the opinion that English is enough, and that everybody in the world ought to learn it. Why, then, do I prefer to use Esperanto to communicate with non-Americans? Here are a few reasons:
Friendship. On long trips I have noticed that the majority of people who speak to me in English are not interested in me as a person, nor in my culture. They are primarily interested in money. Either they want to sell me something, or they want to learn English from me, to be able to receive a better education and a better-salaried position, or something else. By contrast, a large percentage of the people with whom I speak in Esperanto are interested in me as a person, or in my culture. Many of them want to become friends, and in fact many of them do become friends.
Equality. If I speak English with a Japanese or someone else whose native language is not English, I always, without fail, have the position of an expert in the language, and, it doesn’t matter how much that other person has studied English, he or she must necessarily speak from a lower position, as pupil to teacher or subordinate to master. If instead we talk in the language of the other person, for example Japanese, the situation would be the same but in the opposite direction. Such inequality is a great hindrance to friendship.
Opening doors. During my long global journey, Esperanto opened a huge number of doors for me, both figuratively and literally. I passed the night in 150 homes as the guest of Esperantists during the three-year journey, and paid for a hotel only once! Through Esperanto and Esperantists I was able to enjoy a very rich culture, meet many different people and intimately get to know their lives, cultures, homes, thoughts, etc.
Creativity. I love to use Esperanto, because it leads to further creativity. Because of the language’s great flexibility, I feel freedom when writing or speaking in Esperanto by comparison with English, whose structure and vocabulary are relatively fixed. The possibilities for creating new expressions in Esperanto are almost unlimited; it’s a great pleasure to explore them and find striking expressions by using already existing units.
Some of my good friends, after years of friendship, have admitted to me that, before meeting me, they disliked Americans. So if I had used English I would certainly not have been able to become friends with these people, who are now very dear friends. Esperanto has indeed opened the door to them.
Helping the world. When working to spread Esperanto, I have the feeling that I am doing something useful for the world. If people throughout the world can communicate freely as equals, and become friends through Esperanto, the world will certainly become better, more just, more likeable. I don’t imagine that Esperanto alone will solve all the world’s problems, but it can help people devise solutions.
A new world-view. Perhaps the most important profit I’ve gained from my use of Esperanto is a drastic change in my world-view. Previously, I imagined that the world was full of foreigners — people very different and inaccessible. You can’t reach much of a meeting of the minds with “foreigners” because they are foreign, right?
But because of my experiences using Esperanto, I discovered that this image was very wrong. The world is full, not of foreigners, but of people just like me and my family. And, more, a great number of those people want to be my friends, if they have the chance to meet me and get to know me. So they are not foreigners, but friends or future friends.
Valuable experiences and self-confidence. When passing through the doors that Esperanto has opened, I have gained many valuable life-experiences which I could not easily have had without Esperanto. Such rich experiences have contributed greatly to my self-confidence, and prepared me to act more competently in the world.
What a difference! Now I feel myself linked in reality to people throughout the world. And I no longer fell myself tied to only one part of the world, to only one language, only one culture. I am free to interact with people throughout the world, because there are friendly people everywhere, and because Esperanto gives me the means of easily speaking with them.

Joel Brozovsky (Usono/Japanio)
El la revuo Nova Vojo de Oomoto

Advertisements

Respondi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Ŝanĝi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Ŝanĝi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Ŝanĝi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Ŝanĝi )

Connecting to %s